As distanca prej më shumë se 400 kilometrash nga Toka nuk i ka penguar tre astronautë amerikanë që të ushtrojnë të drejtën e tyre të votës. Anil Menon, Jessica Watkins dhe Luke Delaney kanë marrë pjesë në zgjedhjet e mesit të mandatit në SHBA, duke votuar në mënyrë elektronike nga Stacioni Ndërkombëtar Hapësinor (ISS).
Tre anëtarët amerikanë të ekuipazhit kanë plotësuar fletëvotimet në orbitë dhe i kanë dërguar ato përmes një sistemi të sigurt komunikimi te autoritetet zgjedhore në Tokë.
Për këtë përvojë ka njoftuar astronauti Anil Menon, përmes një postimi në platformën X, ku ka shpjeguar se si ata arritën të merrnin pjesë në procesin zgjedhor, pavarësisht se ndodhen në hapësirë.
“Po, mund të votoni edhe nga hapësira! Të tre anëtarët amerikanë të ekuipazhit patën privilegjin të votonin nga Stacioni Hapësinor. Ne plotësuam një fletëvotim elektronik dhe e dërguam në mënyrë të sigurt te zyrtarët përkatës të zgjedhjeve”, shkroi Menon.
Në një video të publikuar, ai tregoi se si e shndërroi hapësirën e tij personale në stacion në një vendvotim të improvizuar. Pasi plotësoi fletëvotimin elektronik, Menon e dërgoi atë në Qarkun Harris të Teksasit, ku është i regjistruar si votues.
Mundësia për të votuar nga hapësira nuk është e re. NASA ka një procedurë të posaçme që u mundëson astronautëve amerikanë të marrin pjesë në zgjedhje edhe gjatë misioneve të gjata në orbitë.
Procesi realizohet përmes Rrjetit Hapësinor të Afërt, pjesë e programit të Komunikimit dhe Navigimit Hapësinor (SCaN) të NASA-s. Ky sistem mundëson shkëmbimin e të dhënave mes Stacionit Ndërkombëtar Hapësinor dhe qendrave përkatëse në Tokë.
Fletëvotimet u dërgohen astronautëve në mënyrë elektronike, të cilët i plotësojnë dhe më pas i përcjellin përmes një lidhjeje të koduar. Të dhënat kalojnë fillimisht në Qendrën e Kontrollit të Misionit të NASA-s në Hjuston, për t’u dërguar më pas te autoritetet zgjedhore përkatëse.
Procedura është krijuar për të ruajtur fshehtësinë e votës, duke kufizuar qasjen në përmbajtjen e fletëvotimit vetëm te astronauti dhe zyrtari i autorizuar zgjedhor.
Menon ndodhet në ISS që nga 14 korriku 2026, kur mbërriti me anijen kozmike ruse Soyuz MS-29, së bashku me kozmonautët Pyotr Dubrov dhe Anna Kikina.
Yes, you can even vote from space! All three US crew members had the privilege of voting from space station. We filled out an electronic ballot and sent it securely to the election officials. https://t.co/hJCExQ2nKr
— Anil Menon (@astro_anil) November 3, 2026
Ai është mjek i urgjencës dhe më parë ka shërbyer si mjek i parë i fluturimit në SpaceX, ku ka kontribuar në mbështetjen e misionit Demo-2, përmes të cilit kompania dërgoi për herë të parë astronautë në hapësirë.
Menon ishte përzgjedhur nga NASA në vitin 2021 dhe aktualisht është pjesë e një misioni rreth tetëmujor në Stacionin Ndërkombëtar Hapësinor. Gjatë këtij misioni po zhvillohen eksperimente shkencore dhe testime të teknologjive që lidhen me eksplorimin e ardhshëm të hapësirës.
Ndërkohë, Jessica Watkins dhe Luke Delaney iu bashkuan ekuipazhit më 1 tetor, pas mbërritjes në stacion në kuadër të një misioni të SpaceX. Pjesëmarrja e tyre në zgjedhje nuk ka ndikuar në programin e punës dhe kërkimeve shkencore në ISS.
Votimi nga hapësira u bë i mundur për herë të parë në vitin 1997, pasi Teksasi miratoi një ligj të posaçëm që u lejonte astronautëve të ushtronin të drejtën e votës gjatë qëndrimit në orbitë. Po atë vit, David Wolf u bë amerikani i parë që votoi nga hapësira, ndërsa ndodhej në stacionin rus Mir.
Në vitet pasuese, këtë mundësi e shfrytëzuan edhe astronautë të tjerë. Ndër ta ishte Kate Rubins, e cila votoi nga ISS gjatë zgjedhjeve presidenciale të nëntorit 2020. Edhe në zgjedhjet presidenciale të vitit 2024, katër astronautë amerikanë morën pjesë në procesin zgjedhor nga Stacioni Ndërkombëtar Hapësinor.
Pjesëmarrjen e tre astronautëve në zgjedhjet e këtij viti e ka komentuar edhe drejtori i NASA-s, Jared Isaacman, i cili shkroi: “Jashtë planetit, por ende të pranishëm për të votuar”.
Votimi nga hapësira u zhvillua në të njëjtën ditë kur miliona amerikanë iu drejtuan qendrave të votimit për zgjedhjet e mesit të mandatit, të mbajtura më 3 nëntor. Rezultati i tyre do të përcaktojë përbërjen e re të Kongresit amerikan dhe balancën politike në Dhomën e Përfaqësuesve dhe Senat për dy vitet e ardhshme.
Për tre astronautët, vendvotimi këtë herë ishte më i pazakontë se kurrë: një stacion hapësinor që orbiton Tokën në rreth 400 kilometra lartësi.
Sinjali – aty ku e vërteta flet para lajmit!
Burimi: Sinjali
