Pas njoftimit për largimin e Guy Parmelin nga Këshilli Federal zviceran në fund të vitit 2026, gara për pasardhësin e tij ka nisur të marrë formë.

Partia Popullore Zvicerane (SVP) pritet ta mbajë ulësen, por mbetet e hapur pyetja se kush do ta përfaqësojë atë dhe nga cila pjesë e vendit do të vijë.

Parmelin njoftoi se do të largohet nga qeveria zvicerane pas 11 vitesh në detyrë.

Zgjedhja e pasardhësit të tij do të bëhet më 9 dhjetor, ndërsa kandidatët kanë afat deri më 23 tetor për të paraqitur kandidaturat.

Një prej çështjeve kryesore është nëse ulësja e Parmelinit duhet të mbetet në Zvicrën frankofone.

Parmelin ishte zvicerano-frankofoni i parë nga SVP që u zgjodh në Këshillin Federal. Përfaqësues të partisë në pjesën frankofone të vendit kanë shprehur dëshirën që edhe pasardhësi i tij të vijë nga ky rajon.

Megjithatë, kjo nuk është kërkesë kushtetuese. Nëse ulësja i kalon një kandidati nga Zvicra gjermanofone, përfaqësimi i Zvicrës latine në qeveri do të mbetej i garantuar përmes Elisabeth Baume-Schneider dhe Ignazio Cassis.

Mund të zgjidhet për herë të parë një grua nga SVP-ja

Një tjetër element që po merr rëndësi është përfaqësimi gjinor.

SVP-ja nuk ka pasur asnjëherë një grua në Këshillin Federal. Tash, në mesin e emrave që po përmenden janë disa gra me përvojë të gjatë politike.

Ndër to janë senatorja e St. Gallenit, Esther Friedli, deputetja nga Gjeneva, Céline Amaudruz, dhe këshilltarja qeveritare e Cyrihut, Natalie Rickli.

Vetë Guy Parmelin ka folur në favor të një ndryshimi gjenerate dhe ka përmendur këto tri politikane si persona me përvojën e nevojshme për të marrë një detyrë të tillë.

Kush janë emrat kryesorë?

Céline Amaudruz shihet si një kandidatе e mundshme nëse SVP-ja dëshiron ta mbajë ulësen në pjesën frankofone të Zvicrës. Ajo është nënkryetare e SVP-së dhe një prej figurave të njohura të partisë në Zvicrën frankofone.

Natalie Rickli, 49-vjeçare, konsiderohet gjithashtu një prej emrave me profil të fortë. Ajo ka qenë deputete federale dhe aktualisht është këshilltare qeveritare në Cyrih. Megjithatë, ajo ka dorëzuar kandidaturën për një mandat të tretë në qeverinë e Cyrihut dhe ende nuk e ka bërë të qartë nëse do të hyjë në garën për Këshillin Federal.

Esther Friedli, senatore nga St. Galleni, është një tjetër emër i rëndësishëm. Një prej pengesave të mundshme për kandidaturën e saj është se kantoni St. Gallen do të kishte dy përfaqësues në Këshillin Federal.

Edhe burrat janë në garë

Gara nuk kufizohet vetëm te kandidatet gra.

Kantoni Schwyz ka propozuar këshilltarin qeveritar André Rüegsegger, ndërsa deputeti nga Luzerni, Franz Grüter, po e shqyrton mundësinë për të kandiduar.

Grüter konsiderohet një prej figurave të rëndësishme brenda SVP-së dhe mund të jetë një prej kandidatëve që do të përfshihet në listën zyrtare të partisë.

Edhe kreu i grupit parlamentar të SVP-së, Thomas Aeschi, mund ta provojë sërish. Ai kishte kandiduar edhe në vitin 2015, kur parlamenti zgjodhi përfundimisht Guy Parmelinin.

Megjithatë, një problem për Aeschin mund të jetë përfaqësimi i kantonit Zug, pasi Martin Pfister tashmë përfaqëson këtë kanton në Këshillin Federal.

Të Gjelbrit nuk do ta sfidojnë SVP-në

Partia e Gjelbër zvicerane ka bërë të ditur se nuk do të paraqesë kandidat për ta sfiduar SVP-në për këtë ulëse.

Të Gjelbrit po shikojnë më shumë drejt zgjedhjeve federale të vitit të ardhshëm dhe mund të synojnë një prej ulëseve që aktualisht i takojnë FDP-së.

Parmelin kërkon ndryshim gjenerate

Vetë Guy Parmelin ka deklaruar se është koha për një ndryshim gjenerate në Këshillin Federal.

Ai ka përmendur tri gratë që po diskutohen si kandidate të mundshme dhe ka theksuar se ato janë rreth 20 vjet më të reja se ai, por tashmë kanë përvojë të konsiderueshme politike.

Parmelin ka kritikuar gjithashtu paragjykimet ndaj grave në politikë, duke argumentuar se pyetje të tilla si “kush do të kujdeset për fëmijët?” i përkasin një mendësie të vjetër.

Sipas politologëve, një prej faktorëve më të rëndësishëm në zgjedhjen e një anëtari të Këshillit Federal është mbështetja që kandidati arrin të sigurojë brenda Parlamentit Federal.

Vendimi merret më 9 dhjetor

Pavarësisht emrave që po përmenden, gara mbetet e hapur.

Kandidatët kanë afat deri më 23 tetor për të paraqitur kandidaturat, ndërsa Asambleja Federale do të zgjedhë pasardhësin e Guy Parmelinit më 9 dhjetor 2026.

Dy prej pyetjeve kryesore që do ta shoqërojnë garën deri atëherë janë nëse SVP-ja do ta mbajë ulësen në Zvicrën frankofone dhe nëse partia do të nominojë për herë të parë një grua për Këshillin Federal./Telegrafi/