Në mars të vitit 2024, në portalin “Prapaskena” në Shqipëri u publikua një dokument që pretendohej se ishte “komprometues” për Kryeministrin e Kosovës në detyrë, Albin Kurti.
Për muaj të tërë, ky material u shit në opinionin publik si një “rrjedhje ekskluzive” nga burime të pavarura mediatike jashtë Kosovës, shkruan Dukagjini.
Megjithatë, prapaskena e këtij publikimi zbulon një linjë të pastër të luftës hibride: një operacion të shërbimit të inteligjencës serbe (BIA) që përdori gazetarinë si mbulesë dhe Kosovën e Shqipërinë si teatër të operacioneve dezinformuese.
Sipas të dhënave që ekspozojnë këtë rrjet, dokumenti në fjalë nuk ishte produkt i ndonjë hulumtimi gazetaresk, por një material i dorëzuar direkt nga eprori i lartë i BIA-s serbe, Bojan Dimiq. Marrësi dhe zbatuesi i direktivave në terren ishte Fatmir Sheholli, i cili, duke shfrytëzuar profilin dhe qasjen e tij në qarqet mediatike, mori përsipër të organizonte plasimin e këtij materiali me qëllim të vetëm: dëmtimin e imazhit publik të kryeministrit kosovar.
Metoda e “Vendit të Tretë”
Pasi tentoi ta ndante këtë dokument me personazhe të ndryshme me ndikim në mediat e Kosovës, Sheholli dhe mentorët e tij në BIA zgjodhën një strategji më të rafinuar: përdorimin e një vendi të tretë (Shqipërisë) për publikimin fillestar.
Kjo taktikë shërbeu si një “lavatriçe” e informacionit. Duke u publikuar në Tiranë, dokumenti krijoi iluzionin e një distance neutrale. Ai fshehu gjurmët e BIA-s në Beograd dhe të ndërmjetësve në Prishtinë, duke bërë që mediat në Kosovë më pas ta ripublikonin atë jo si një sulm të koordinuar nga Serbia, por si një “lajm të zbuluar nga kolegët në Shqipëri”. Sheholli përdori statusin e gazetarit dhe të drejtën ligjore për të “ruajtur burimin” për të fshehur zyrtarin e BIA-s, Bojan Dimiq.
Efekti domino
Pasi materiali merr formën e një lajmi të botuar diku tjetër, mediat vendore e citojnë atë me më pak vigjilencë, duke arritur qëllimin përfundimtar të kundërshtarit: ushqimin e opinionit public me dyshime mbi figurën e Kurtit.
Doktrina Sovjetike
Ajo që ndodhi në rastin “Kurti” nuk është një shpikje e re e Beogradit. Ky operacion ndjek pikë për pikë doktrinën e famshme sovjetike të “Masave Aktive” (Aktivnye Meropriyatiya), të cilën shërbimet inteligjente ruse dhe satelitët e tyre (përfshirë BIAn) e përdorin për dekada për të rrëzuar qeveri dhe për të shkatërruar reputacionin e liderëve kundërshtarë.
Kjo metodologji tregon se shërbimi serb po përdorë mjete asimetrike ku media nuk shihet si hapësirë informimi, por si armë operative për goditjen e objektivave politikë pa lënë gjurmë direkte shtetërore.
Nëse analizojmë operacionet e dekonspiruara nga shërbimet inteligjente perëndimore ndër vite, gjejmë ngjashmëri të frikshme me rastin e Shehollit:
- Pastrimi i Narrativës përmes mediave të huaja (Rasti i “Etheve të Kongos” – KGB): Gjatë Luftës së Ftohtë, KGB-ja dëshironte të përhapte gënjeshtrën se SHBA-ja po përdorte armë biologjike në Pakistan. KGB-ja nuk e publikoi lajmin në Moskë. Ata përdorën një gazetë të vogël të kontrolluar prej tyre në Indi (vendi i tretë) të quajtur “The Patriot”. Pasi u publikua atje, mediat e tjera botërore e morën si lajm të mirëqenë. Ky është i njëjti mekanizëm që BIA përdori me portalin në Shqipëri për dokumentin ndaj Kurtit.
- Përdorimi i “Gazetarëve” si Agjentë Ndikimi (Rasti “Doppelgänger” – GRU, Rusi): Në operacionet e fundit ruse të dekonspiruara nga inteligjenca gjermane (BfV) dhe ajo franceze (DGSI), u zbulua se Rusia paguante ose udhëzonte pseudo-gazetarë dhe analistë lokalë për të publikuar dokumente të falsifikuara në mediat perëndimore. Ashtu si Sheholli në Kosovë, këta individë përdornin kredencialet e tyre mediatike për t’i dhënë besueshmëri materialeve që hartoheshin në zyrat e inteligjencës në Moskë.
- Operacioni “Hack-and-Leak” i modifikuar (Rasti Macron, Francë 2017): Kur shërbimi ushtarak rus (GRU) vodhi emailet e stafit të Emmanuel Macron para zgjedhjeve presidenciale, ata nuk i publikuan thjesht ato. Inteligjenca ruse futi dokumente të rreme dhe të manipuluara mes atyre të vërtetave për të krijuar skandale artificiale. Dokumenti i dorëzuar nga Bojan Dimiq ndjek të njëjtën logjikë: krijimin e një materiali “kinse komprometues” që synon vetëm goditjen emocionale dhe politike të momentit.
Në aktakuzën e ngritur nga Prokuroria Speciale e Kosovës, i pandehuri Fatmir Sheholli ka pranuar gjatë marrjes në pyetje se dokumentin “Leptiri” e ka pranuar drejtpërdrejt nga strukturat e inteligjencës serbe (BIA).
Sheholli ka deklaruar para hetuesve se dokumentin operacional për Albin Kurtin ia kishte dërguar në telefonin e tij celular Bojan Dimiq. Përveç pranimit të dokumentit nga BIA, Sheholli ka pohuar se këtë material ua ka përcjellë më pas personave të tjerë. Ndër ta, ai ka përmendur Milazim Gashin (të cilin e ka përshkruar si mik të tij në SHISH-in e Shqipërisë), Blerim Canajn, si dhe një person tjetër të quajtur Bashkim Pushkolli./Dukagjini/
