Gazeta spanjolle El País i ka kushtuar një shkrim kryeministrit të Shqipërisë, Edi Rama, por jo politikanit, por artistit që ekspozon punimet e tij në galeritë e Parisit, New Jork-ut dhe Berlinit. Intervista e botuar në numrin e kësaj të enjte është realizuar në maj, në hapjen e ekspozitës personale në Gjermani, Chrysalizing. Rama zbulon arsyen pse merret me art, ndërkohë që ka zgjedhur të jetë politikan aktiv prej vitit 1998.
“Arti është një përpjekje për të mos u çmendur, sepse politika mund të jetë një çmenduri. Dhe rreziku për t’u budallallepsur është i menjëhershëm kur merresh me politikë. E bëj sepse më bën të ndihem mirë. Është e ngjashme me atë që më ndodh kur duhet të marr infuzione për të lehtësuar migrenën. Është një mënyrë për t’u detoksifikuar, për të holluar helmin e politikës”.
Pavarësisht këtij pohimi, politika për Ramën është diçka që nuk duhet ta injorojë asnjë intelektual i angazhuar.
“Politika ka shumë kuptim dhe është për të ardhur keq që e ka humbur. Është forma më e lartë e angazhimit dhe e procesit intelektual: duhet të bësh që gjërat të ndodhin, jo me bojë, as me piano, por me njerëz. Dhe kjo është shumë e vështirë. Është një luftë për të sjellë ndryshim”.
Edhe pse vetë i bën të dyja me kohë të plotë, edhe artistin, edhe politikanin, ai mendon se ndërhyrja e politikës në art është e tmerrshme, duke iu referuar rasteve konkrete kur në Bienalen e Venecias në 2003 dhe 2017 juria vendosi përjashtimin e artistëve rusë dhe izraelitë.
“Qëllimi i artit, sipas tij, nuk është të ndryshojë botën. Ai duhet të ndryshojë këndvështrimin e njerëzve dhe të krijojë një hapësirë ku ata të mund të përpunojnë idetë e tyre dhe të përparojnë. Nuk ka misionin të ndalojë luftërat apo të lëshojë dënime dhe nuk duhet të ofrojë zgjidhjet që i takojnë politikës. Përzierja e të dyja fushave është e tmerrshme”.
Rama zbulon edhe reagimet e politikanëve që vizitojnë selinë kryeministrore.
“Nëse pendohem për diçka, është që nuk i kam filmuar. Fillova ta bëja shumë vonë. Ka nga të gjitha llojet e reagimeve dhe është shumë argëtuese. Do të kishte dalë një film i jashtëzakonshëm. Mendoj se kam të regjistruar John Kerry-n dhe Mark Rutte-n. Dhe gjithashtu Pedro Sánchez-in. Njëri prej tyre, nuk do t’ia them emrin, nuk ndihej shumë rehat. Papritur më pyeti: ‘Ku është zyra juaj?’. I thashë: ‘Kjo është zyra ime’. ‘Po këto çfarë janë?’, këmbënguli. I shpjegova se ishin vizatimet e mia. ‘Pikturoni mbi mur?’, më pyeti. I sqarova se i bëj mbi tavolinën e punës dhe më pas prodhoj letër-muri që vendoset në mure. Ai thirri: ‘Ju jeni një njeri i çuditshëm, Edi Rama. Mendova se ky ishte vendi ku kujdesen për fëmijët e punonjësve kur nuk mund t’i çojnë në çerdhe’. Unë vetëm munda t’i përgjigjesha: ‘Jo, i vetmi fëmijë këtu jam unë’”./tvklan
The post Rama rrëfen për “El Pais” jetën mes artit dhe politikës appeared first on Gazeta Express.
