Në Bibliotekën Kombëtare të Kosovës “Pjetër Bogdani” është promovuar monografia “István Schütz: Miku hungarez i shqiptarëve”, e autores Mimoza Hasani Pllana, kushtuar jetës dhe veprës së albanologut hungarez, i cili për dekada kontribuoi në studimin dhe promovimin e gjuhës, letërsisë dhe kulturës shqiptare.

Ngjarja u organizua nga Ambasada e Hungarisë në Kosovë, ndërsa në promovim morën pjesë ambasadori hungarez László István Dux, akademikët Bardh Rugova dhe Rexhep Ismajli, historiani dhe albanologu Krisztián Csaplár-Degovics, djali i albanologut, Gergely Schütz, si dhe botuesi Bujar Hudhri, raporton KultPlus.

Ambasadori i Hungarisë në Kosovë, László István Dux, vlerësoi kontributin e Schütz-it në studimin e gjuhës dhe kulturës shqiptare, si dhe angazhimin e tij në mbështetje të shqiptarëve të Kosovës gjatë viteve ’80 dhe ’90.

Ai theksoi se Schütz kishte mbajtur lidhje të vazhdueshme me intelektualët kosovarë dhe kishte ndihmuar në qarkullimin e librave shqip në rrethana të vështira politike.

Ambasadori bëri të ditur se Ambasada po bashkëpunon me Komunën e Prishtinës për emërtimin e një rruge ose sheshi me emrin e albanologut hungarez.

Monografia, e botuar nga shtëpia botuese “Onufri”, me mbështetjen e Ministrisë së Kulturës, Rinisë dhe Sportit të Kosovës, trajton kontributin shkencor, letrar, përkthimor, mediatik dhe diplomatik të István Schütz-it (1923–2010), si dhe rolin e tij në forcimin e marrëdhënieve shqiptaro-hungareze.

Autorja Mimoza Hasani Pllana foli për frymëzimin që e shtyu drejt hulumtimit të jetës dhe veprës së Schütz-it, duke e lidhur këtë interesim me përvojën e saj personale në Budapest dhe me kulturën hungareze.

Ajo theksoi se monografia synon të shërbejë si burim për studiuesit e gjuhës shqipe, letërsisë, historisë, përkthimit dhe marrëdhënieve kulturore e diplomatike.

Akademik Bardh Rugova vlerësoi punën hulumtuese të autores dhe rëndësinë e dokumentimit të figurës së Schütz-it për historinë e albanologjisë.

“Ky libër e paguan një borxh”, tha Rugova, duke theksuar se vepra e rikthen albanologun hungarez në kujtesën shqiptare, jo vetëm si studiues të shquar, por edhe si njeri me dashuri të veçantë për shqiptarët.

Ndërkaq, historiani dhe albanologu Krisztián Csaplár-Degovics vlerësoi karakterin shkencor të monografisë dhe përdorimin e burimeve arkivore, duke veçuar edhe trashëgiminë leksikografike të Schütz-it, përfshirë fjalorin e madh shqip-hungarisht, botimi i të cilit pritet së shpejti.

Në promovim foli edhe akademik Rexhep Ismajli, i cili kujtoi takimet dhe bashkëpunimin shumëvjeçar me albanologun hungarez, veçanërisht gjatë pjesëmarrjes së tij në Seminarin Ndërkombëtar për Gjuhën, Letërsinë dhe Kulturën Shqiptare në Prishtinë.

Botuesi Bujar Hudhri vlerësoi përkushtimin e autores në dokumentimin e jetës dhe veprës së Schütz-it, duke e cilësuar botimin e monografisë si një akt mirënjohjeje ndaj kontributit të tij në afirmimin e gjuhës dhe kulturës shqiptare.

Në këtë aktivitet, Gergely Schütz, djali i albanologut, ndau kujtime personale nga jeta e babait të tij, duke përmendur librat, dorëshkrimet, udhëtimet në Prishtinë dhe përkushtimin e tij ndaj gjuhës shqipe.

Ai falënderoi autoren për monografinë, duke e përshkruar atë si vazhdimësi të përpjekjeve për ruajtjen dhe përcjelljen te brezat e ardhshëm të trashëgimisë shkencore dhe njerëzore të babait të tij. 

Burimi: RTKLive