Vendimi i presidentit amerikan Donald Trump për ta ndryshuar mënyrën e emërtimit të Inteligjencës Artificiale dhe për ta promovuar termin “Super Inteligjencë” shënon një zhvillim të veçantë në qasjen e administratës së tij ndaj teknologjive të avancuara.

Ajo që fillimisht u paraqit si një preferencë terminologjike e presidentit amerikan, gradualisht mori përmasa më të gjera politike dhe institucionale, duke u shndërruar në pjesë të diskutimit për konkurrencën teknologjike, sigurinë kombëtare dhe pozitën e Shteteve të Bashkuara në garën globale për Al.
Hapi i parë: Trump kërkon ndryshimin e terminologjisë
Nisma e presidentit amerikan për të promovuar termin “Super Inteligjencë” u bë publike përmes deklaratave të tij, përfshirë atë të mbajtur në Kombet e Bashkuara. Trump argumentoi se termi tradicional “Inteligjencë Artificiale” nuk e përshkruan siç duhet potencialin e kësaj teknologjie dhe se shprehja “Super Inteligjencë” është më e përshtatshme.
Ai e arsyetoi këtë ndryshim duke thënë se fjala “artificiale” nuk e pasqyron natyrën dhe aftësitë që mund të arrijnë këto sisteme.
Madje, gjatë një deklarate, Trump pretendoi se kishte diskutuar për këtë çështje edhe me presidentin kinez Xi Jinping, për të cilin tha se e kishte pëlqyer emërtimin e ri.
Kjo qasje u shoqërua edhe me krahasime të pazakonta nga ana e Trumpit, i cili e lidhi terminologjinë e re me shprehjen e njohur “lajme të rreme”, duke treguar se synonte ta kthente ndryshimin e emërtimit në një pjesë të identitetit të politikës së tij publike.
Hapi i dytë: Ndryshimi merr karakter zyrtar
Pas deklaratave publike, iniciativa kaloi në një fazë institucionale.
Trump nënshkroi një urdhër ekzekutiv për udhëzimin e departamenteve dhe agjencive federale që të përdorin termin “Super Inteligjencë” në vend të “Inteligjencë Artificiale”, në komunikimet zyrtare, dokumentet e politikave, raportet dhe faqet e internetit, për aq sa e lejon ligji.
Ky vendim tregoi se çështja nuk kishte të bënte vetëm me mënyrën se si presidenti dëshironte ta emërtonte teknologjinë, por edhe me orientimin e komunikimit institucional të administratës amerikane.
Në një deklaratë tjetër, Trump shkoi edhe më tej, duke i cilësuar si “armiq” ata që vazhdojnë të përdorin termin “Inteligjencë Artificiale” në vend të “Super Inteligjencë”.
Ai e paraqiti emërtimin e ri si më të saktë dhe pretendoi se ishte gjerësisht i pranuar.
Megjithatë, këtu ekziston një dallim i rëndësishëm nga pikëpamja teknologjike.
Inteligjenca Artificiale është një fushë e gjerë që përfshin sisteme të afta të kryejnë detyra të ndryshme, ndërsa superinteligjenca zakonisht i referohet një koncepti hipotetik të inteligjencës që do të tejkalonte aftësitë njerëzore në pothuajse të gjitha fushat.
Prandaj, këto dy terma nuk janë sinonime në kuptimin shkencor.
Hapi i tretë: Krijimi i “Super Intelligence Force”
Një tjetër zhvillim në këtë drejtim ishte krijimi i strukturës së posaçme të Shtëpisë së Bardhë, të emërtuar “Super Intelligence Force” (SIF).
Kjo strukturë synon të koordinojë përpjekjet e qeverisë amerikane për zhvillimin dhe mbikëqyrjen e teknologjive të avancuara, si dhe të ndihmojë në ruajtjen e epërsisë së SHBA-së në këtë sektor.
Në krye të kësaj task-force, Trump emëroi drejtorin e Inteligjencës Kombëtare, Jay Clayton, i cili do të vazhdojë të ushtrojë edhe funksionin e tij aktual.
Emërimi i tij është veçanërisht domethënës, pasi tregon lidhjen gjithnjë e më të ngushtë që administrata amerikane po krijon ndërmjet zhvillimit të Al dhe sigurisë kombëtare.
Clayton, gjatë seancës së konfirmimit në Senat, e kishte përshkruar Al si një teknologji që mund të ndryshojë rrënjësisht zhvillimet e ardhshme, por njëkohësisht kishte paralajmëruar për rreziqet që ajo mund të paraqesë.
Sipas tij, një teknologji që përfaqëson njëkohësisht mundësi dhe kërcënim duhet të kuptohet dhe të kontrollohet.
Në strukturën drejtuese të SIF-it janë përfshirë edhe zyrtarë të tjerë të administratës, përfshirë kreun e Komisionit Federal të Tregtisë, Andrew Ferguson, drejtuesin e teknologjisë në Pentagon, Emil Michael, dhe drejtorin e Zyrës së Menaxhimit të Personelit, Scott Kupor.
Task-forca pritet të koordinojë bashkëpunimin ndërmjet qeverisë federale, kompanive teknologjike, organizatave të ndryshme dhe institucioneve që kanë rol në infrastrukturën kritike.
Gjithashtu, ajo do të analizojë mundësitë dhe rreziqet që sjell zhvillimi i shpejtë i kësaj teknologjie dhe do t’i propozojë presidentit mënyrat e përfshirjes së qeverisë në këtë sektor.
Hapi i katërt: Gara teknologjike dhe sfida e sigurisë
Pas këtyre zhvillimeve qëndron një objektiv më i gjerë strategjik: ruajtja e epërsisë amerikane në garën globale për Al, veçanërisht përballë Kinës.
Trump ka argumentuar vazhdimisht se Shtetet e Bashkuara duhet të mbeten në krye të zhvillimit të teknologjive të avancuara, duke e konsideruar këtë garë si një çështje me rëndësi ekonomike, politike dhe të sigurisë kombëtare.
Në këtë kontekst, krijimi i “Super Intelligence Force” mund të shihet si përpjekje për të centralizuar koordinimin e politikave amerikane në një fushë që po bëhet gjithnjë e më e rëndësishme për konkurrencën ndërkombëtare.
Megjithatë, zhvillimi i shpejtë i Al ka ngritur shqetësime edhe brenda industrisë teknologjike.
Kompanitë e mëdha të këtij sektori janë përballur me presion për të vendosur mekanizma më të fortë të kontrollit dhe sigurisë.
Në këtë drejtim, drejtues të kompanive të mëdha kanë nënshkruar në Shtëpinë e Bardhë një marrëveshje vullnetare që parasheh kontrolle dhe auditime të brendshme e të jashtme për monitorimin e sigurisë së sistemeve.
Kjo tregon se sfida për administratën amerikane nuk është vetëm përshpejtimi i zhvillimit teknologjik, por edhe përcaktimi i kufijve dhe mekanizmave të kontrollit të tij.
Më shumë se një ndryshim emri
Në tërësi, zhvillimet e paraqitura tregojnë se promovimi i termit “Super Inteligjencë” nga Donald Trump është shoqëruar me një sërë hapash politikë dhe institucionalë që synojnë ta vendosin këtë teknologji në qendër të strategjisë amerikane.
Nga deklaratat publike dhe urdhri ekzekutiv për ndryshimin e terminologjisë, te krijimi i “Super Intelligence Force” dhe emërimi i Jay Clayton në krye të saj, vërehet një përpjekje për ta lidhur zhvillimin teknologjik me interesat ekonomike dhe të sigurisë kombëtare të SHBA-së.
Megjithatë, mbetet për t’u parë se çfarë ndikimi konkret do të ketë kjo strukturë dhe nëse ndryshimi i terminologjisë do të shoqërohet me ndryshime reale në politikat shkencore, teknologjike dhe rregullatore.
Në fund, çështja kryesore nuk është vetëm nëse Al do të quhet “Super Inteligjencë”, por se kush do të ketë aftësinë për ta zhvilluar, kontrolluar dhe përdorur këtë teknologji në të ardhmen.
Për Shtetet e Bashkuara, kjo nuk është thjesht një çështje e inovacionit, por një element gjithnjë e më i rëndësishëm i konkurrencës globale për ndikim ekonomik, teknologjik dhe strategjik. /Telegrafi/




