Shërbimet spanjolle të inteligjencës kishin paralajmëruar autoritetet marokene dhe ato të Ceutas për thirrjet në rrjetet sociale për një kalim masiv të migrantëve në territorin spanjoll, një ditë para se dhjetëra mijëra persona të hynin në Ceuta.
Kjo del nga dokumentet e deklasifikuara së fundmi nga qeveria spanjolle, në mes të akuzave se autoritetet nuk e kishin treguar të plotë situatën lidhur me fluksin masiv të migrantëve.
Më 29 korrik, Shërbimi Kombëtar i Inteligjencës i Spanjës (CNI) u kishte bërë të ditur shërbimeve marokene të inteligjencës dhe autoriteteve të Ceutas se kishte identifikuar grupe në rrjetet sociale që po inkurajonin migrantët të kalonin në Ceuta të nesërmen.
Në një shënim të datës 29 korrik, CNI njoftoi se kishte identifikuar grupe në WhatsApp dhe Facebook që promovonin një përpjekje për të arritur në territorin spanjoll më 30 korrik, “si duke notuar, ashtu edhe përmes gardhit kufitar”.
Sipas CNI-së, rreth 180 mijë persona po i merrnin këto mesazhe. Në njërin prej tyre thuhej: “Kushdo që dëshiron të kalojë, ka shansin e fundit në Ditën e Fronit [30 korrik], në orën 8, autoritetet do të jenë të shpërqendruara me festimet dhe paradat”.
Shërbimi spanjoll i inteligjencës paralajmëroi gjithashtu përmes mesazheve zyrën e përfaqësuesit të qeverisë qendrore në Ceuta dhe Gardën Civile për aktivitetin në rrjetet sociale.
Megjithatë, kryeministri spanjoll, Pedro Sánchez, ka këmbëngulur se ngjarjet e 30 korrikut nuk mund të parashikoheshin.
Më herët, duke folur në parlament, Sánchez kishte deklaruar se “nuk kishte asnjë informacion që përcillte përmasat” e “krizës që do të përjetonim” në dy ditët e fundit të korrikut.
Më 30 dhe 31 korrik, të paktën 72 mijë migrantë kaluan nga Maroku në Ceuta. Shumica e tyre kaluan duke notuar rreth një gardhi kufitar, ndërsa të paktën 100 persona humbën jetën gjatë përpjekjes për të kaluar, sipas shifrave të kryetarit të Ceutas.
Shumica e migrantëve u kthyen në Marok, por deri në 5 mijë prej tyre kanë mbetur në kampe të improvizuara ose duke fjetur në rrugë dhe plazhe të qytetit. Situata ka shkaktuar shqetësim dhe tension në Ceuta, ndërsa banorët kanë shprehur shqetësime për sigurinë. Disa prej tyre kanë shkatërruar strehimoret dhe kanë bllokuar ndihmat që u dërgoheshin migrantëve.
Dokumentet e publikuara janë pjesë e një grupi prej më shumë se 40 dokumentesh të sigurisë, të lidhura me kalimin e migrantëve në Ceuta. Ato u deklasifikuan nga qeveria pas presionit në rritje ndaj Sánchez për mënyrën se si e menaxhoi krizën dhe akuzave të përhapura në Spanjë se Maroku kishte luajtur rol në lehtësimin e kalimeve.
Në fillim të këtij muaji, një raport i rrjedhur i policisë spanjolle dukej se implikonte policinë marokene në incident.
Megjithatë, Sánchez ka vazhduar të deklarojë se nuk ka prova që tregojnë për përfshirjen e Marokut.
Pak para publikimit të dokumenteve të mërkurën, ai deklaroi për televizionin spanjoll se “ardhja masive e migrantëve nuk ishte e pritshme”.
Partitë opozitare kanë kundërshtuar këtë deklaratë, duke thënë se dokumentet e reja tregojnë të kundërtën.
“E kishin informacionin, janë drejtpërdrejt përgjegjës për pushtimin e Ceutas dhe për ata që vdiqën”, tha Ester Muñoz nga Partia Popullore konservatore.
Ndërkaq, Jorge Buxadé nga partia e ekstremit të djathtë Vox shkroi në rrjetet sociale se dokumentet tregojnë se Sánchez “dhe banda e tij e kriminelëve duhet të dërgohen para Gjykatës Supreme për tradhti dhe krime kundër sigurisë”.
Qeveria spanjolle ka vazhduar të këmbëngulë se ka vepruar në përputhje me informacionet që kishte në dispozicion.
Ministri i Jashtëm, José Manuel Albares, tha se nuk ishte në dijeni të “asnjë raporti që mund të kishte parashikuar përmasat e asaj që ndodhi më 30 korrik”.
Një burim qeveritar tha se dokumentet e publikuara “treguan se informacioni i disponueshëm para kalimit masiv nuk bënte të mundur parashikimin e përmasave që do të merrte kriza apo përgatitjen me kohë të mjaftueshme të reagimit të nevojshëm”.
Ndërkaq, Miguel Ángel Pérez Triano, përfaqësuesi i qeverisë qendrore në Ceuta, iu referua zbulimeve lidhur me mesazhet që CNI-ja i kishte dërguar zyrës së tij një ditë para kalimit masiv.
“WhatsApp-et e [29 korrikut] nuk përbëjnë një alarm apo raport. Nuk janë asgjë më shumë se një shkëmbim informacioni”, tha ai.
