Në orët e para të mëngjesit të 28 gushtit, në qiell do të zhvillohet një eklips total hënor, një prej dukurive astronomike më mbresëlënëse.
Gjatë këtij fenomeni, hija e Tokës do të shtrihet mbi një pjesë të sipërfaqes së Hënës. Pamja do të ndryshojë sipas pozicionit të vëzhguesit dhe kushteve atmosferike, ndërsa Hëna mund të duket më e errët dhe zona të caktuara të saj mund të ngjyrosen me tone të kuqërremta.
Mundësia për ta parë eklipsin do të përcaktohet nga vendndodhja dhe moti. Nuk kërkohet ndonjë pajisje e posaçme për vëzhgim, pasi mjafton që qielli të jetë i kthjellët dhe pamja drejt Hënës të mos ketë pengesa.
Çfarë i ka bërë eklipset kaq magjepsëse për njerëzimin?
Përpara se astronomia bashkëkohore të jepte shpjegime për lëvizjet e Tokës, Hënës dhe Diellit, transformimi i papritur i pamjes së Hënës perceptohej si diçka enigmatike dhe, në shumë raste, shqetësuese.
Qytetërimet e lashta i konsideronin eklipset si ogure, sinjale paralajmëruese ose tregues të ndryshimeve të mëdha. Disa tradita i lidhnin ato me luftëra, fatkeqësi dhe zemërimin e perëndive, kurse të tjera i shihnin si çaste me fuqi të veçantë për reflektim dhe transformim.
Hëna dhe besimet e botës së lashtë
Sipas traditës hindu, eklipsi lidhet me Rahu-n, figurën mitologjike që, siç tregon legjenda, tenton të gëlltisë Hënën. Kjo është arsyeja pse në disa tradita këto dukuri shoqërohen me lutje, meditim dhe rite pastrimi.
Edhe qytetërimi maja u kushtonte vëmendje të madhe eklipseve, duke i lidhur ato me zhvillime të rëndësishme. Astronomët maja kishin krijuar njohuri të përparuara mbi ciklet qiellore, çka u mundësonte të parashikonin shumë prej këtyre fenomeneve.
Në Greqinë e lashtë, shfaqja e një eklipsi konsiderohej shpesh një shenjë e jashtëzakonshme. Dokumentimet e historianëve tregojnë se ndryshimet e befta në qiell mund të kuptoheshin si paralajmërime për zhvillime politike ose ushtarake.
Mes popujve indigjenë të Amerikës kanë ekzistuar interpretime të ndryshme për eklipset, ndaj ato nuk mund të reduktohen në një besim të vetëm. Në disa tradita, këto dukuri përfaqësonin momente kur duhej shfaqur respekt ndaj forcave kozmike, ndërsa në të tjera ndërthureshin me rrëfime mitologjike dhe ciklet natyrore.
Në kultura të caktuara afrikane, eklipset janë përcjellë përmes miteve dhe tregimeve mbi raportin ndërmjet Diellit dhe Hënës. Disa tradita e konsideronin eklipsin një çast për reflektim, lutje ose pajtim brenda bashkësisë.
Kuptimi shpirtëror i eklipsit
Edhe në ditët e sotme, eklipset hënore zënë vend në astrologji dhe në praktika të ndryshme shpirtërore. Shpesh ato shpjegohen si periudha që simbolizojnë përfundimin e cikleve, shkëputjen nga e kaluara dhe ndryshimin individual.
Në planin simbolik, eklipsi i 28 gushtit mund të konsiderohet një mundësi për të menduar rreth gjërave që duhen lënë pas dhe ndryshimeve që dikush dëshiron të ndërmarrë në jetën e vet.
Disa persona vendosin ta kalojnë këtë periudhë duke medituar, duke shkruar në ditar ose duke përcaktuar synime të reja. Megjithatë, praktika të tilla mbeten pjesë e bindjeve personale dhe nuk mbështeten në baza të vërtetuara shkencore.
Përtej kuptimeve kulturore apo shpirtërore, motivi kryesor për të ndjekur eklipsin e 28 gushtit është vetë rëndësia e tij astronomike.
Rreshtimi i Tokës, Hënës dhe Diellit do të prodhojë një dukuri të vëzhguar nga njerëzimi prej mijëra vjetësh, e cila vijon të zgjojë po të njëjtën kureshtje.
Më 28 gusht, një pjesë e Hënës do të hyjë në hijen e Tokës, duke krijuar një tjetër shfaqje në qiellin e mëngjesit. Kështu do të rikthehet një fenomen që, prej shekujsh, ka frymëzuar mite, legjenda dhe besime në kultura të ndryshme.
The post Hëna e Përgjakur – Fenomeni astronomik dhe besimet shekullore rreth eklipsit hënor appeared first on Gazeta Express.
