Ambasadori i Bashkimit Evropian në Maqedoninë e Veriut, Michalis Rokas, ka shprehur shqetësim për ndërhyrjet politike në sistemin gjyqësor, duke theksuar se një drejtësi e pavarur, me staf të mjaftueshëm dhe financim adekuat, është kusht themelor për avancimin e vendit në rrugën drejt Bashkimit Evropian.
Në një intervistë për emisionin “Rishtazi” në KohaCast, Rokas tha se Raporti i fundit i BE-së për sundimin e ligjit njeh progresin e bërë nga vendi, por evidenton edhe mangësi serioze që vazhdojnë ta pengojnë funksionimin e drejtësisë.
“Raporti ynë njeh progresin, veçanërisht me miratimin e disa ligjeve kyçe, por në të njëjtën kohë evidenton çështjet që ende duhet të zgjidhen. Ndërhyrja politike është njëra prej tyre dhe është shumë e rëndësishme që gjyqësori të jetë i lirë të veprojë dhe të japë rezultate pa asnjë ndikim politik”, deklaroi Rokas. Ai theksoi se, përveç ndërhyrjeve politike, sistemi gjyqësor përballet edhe me mungesë të personelit dhe financimit, gjë që ndikon drejtpërdrejt në efikasitetin e tij. “Nëse dëshirojmë një gjyqësor që jep rezultate, ai duhet të ketë staf të mjaftueshëm dhe fonde në përputhje me ligjet dhe Kushtetutën. Këto janë tri fushat kryesore që kërkojnë vëmendje dhe që pasqyrohen në raportin tonë vjetor”, tha Ambasadori.
I pyetur për deklaratat e kryeministrit se gjyqësorit nuk duhet t’i ndahen më shumë mjete financiare, Rokas u përgjigj se Bashkimi Evropian ka mbajtur vazhdimisht të njëjtin qëndrim dhe se institucionet duhet të respektojnë standardet evropiane. “Ne kemi qenë shumë konsistentë. Raportet tona vjetore flasin qartë për nevojën e forcimit të sundimit të ligjit. Ligjet duhet të miratohen sipas procedurave të duhura dhe kjo është pjesë e Axhendës së Reformave. Nga ana tjetër, u bëjmë thirrje politikanëve dhe partive politike të përmbahen nga komentet dhe gjykimet për punën e gjyqësorit”, theksoi ai.
Sipas Rokasit, pavarësia e drejtësisë nuk mund të garantohet vetëm me reforma ligjore, por edhe me investime konkrete në kapacitetet njerëzore dhe teknike të sistemit.
“Gjyqësori duhet të ketë mundësi të tërheqë dhe të mbajë gjyqtarë e prokurorë të rinj, si dhe të ketë logjistikën, teknologjinë dhe mbështetjen e nevojshme për të funksionuar. Gjatë vizitave të mia në vend kam dëgjuar shpesh ankesa se drejtësia vonohet ose nuk mund të jepet siç duhet për shkak të problemeve administrative. Të gjitha këto çështje janë të lidhura mes vete dhe nuk mund të trajtohen veçmas”, deklaroi Ambasadori.
Në fund, ai rikujtoi se sipas standardeve ligjore, sistemi gjyqësor duhet të financohet në përputhje me dispozitat kushtetuese, duke theksuar se aktualisht merr vetëm rreth gjysmën e mjeteve që i takojnë. “E dimë shumë mirë se në këtë moment gjyqësori merr vetëm gjysmën e financimit të paraparë me Kushtetutë”, përfundoi ambasadori i BE-së, Michalis Rokas.
