Edhe kur temperaturat janë të ulëta dhe nuk ndiejmë nevojë për ujë, organizmi vazhdon të humbasë lëngje. Një reagim i pazakontë ndaj të ftohtit mund të na pengojë ta kuptojmë këtë në kohë

Dehidratimi zakonisht lidhet me vapën dhe djersitjen e tepërt gjatë verës. Megjithatë, organizmi humbet lëngje edhe në dimër, veçanërisht gjatë ecjes së shpejtë, vrapimit, skijimit apo punës fizike në ambiente të hapura.

Temperaturat e ulëta mund ta zvogëlojnë ndjesinë e etjes, duke krijuar përshtypjen se trupi nuk ka nevojë për ujë. Në të vërtetë, humbja e lëngjeve vazhdon, ndërsa në rrethana të caktuara mund të çrregullohet edhe ekuilibri i elektroliteve.

Rrobat e trasha mund ta fshehin djersitjen

Edhe kur jashtë është ftohtë, aktiviteti fizik prodhon nxehtësi dhe shkakton djersitje. Veshjet e trasha e mbajnë nxehtësinë pranë trupit, prandaj mund të djersitemi më shumë sesa mendojmë.

Përmes djersës humbasim ujë dhe elektrolite, kryesisht natrium dhe klorure.

Lëngje humbasim edhe përmes frymëmarrjes, sidomos gjatë aktivitetit në ajër të ftohtë e të thatë. Ky proces shkakton kryesisht humbje uji, jo elektrolitesh.

I ftohti mund të shtojë edhe urinimin, duke ndikuar më tej në ekuilibrin e lëngjeve.

Pse gjatë dimrit mund të mos ndiejmë etje?

Një studim i publikuar në revistën Medicine & Science in Sports & Exercise zbuloi se ekspozimi ndaj të ftohtit mund ta zvogëlojë ndjesinë e etjes deri në 40 për qind.

Studiuesit krahasuan reagimet e organizmit në temperatura prej 4 dhe 27 gradësh Celsius, gjatë pushimit dhe aktivitetit fizik.

Në studim morën pjesë grupe të vogla prej tetë dhe nëntë burrash. Rezultatet treguan se ndjesia e etjes ishte më e dobët në të ftohtë, madje edhe kur organizmi kishte mungesë lëngjesh.

Megjithëse këto rezultate nuk mund të përgjithësohen për të gjithë njerëzit, ato tregojnë pse mungesa e etjes nuk është gjithmonë dëshmi e hidratimit të mjaftueshëm.

Cilat shenja mund të tregojnë dehidratim?

Sipas Shërbimit Kombëtar Shëndetësor Britanik (NHS), simptomat më të zakonshme përfshijnë tharjen e gojës, urinën me ngjyrë të errët, urinimin më të rrallë, lodhjen, dhimbjen e kokës dhe marramendjen.

Megjithatë, këto shenja nuk tregojnë domosdoshmërisht mungesë të elektroliteve.

Natriumi, kaliumi, kalciumi dhe magnezi janë minerale të rëndësishme për funksionimin e muskujve, nervave dhe zemrës.

Çrregullimet e tyre mund të shoqërohen me dobësi muskulore, ngërçe, të përziera apo çrregullime të ritmit të zemrës.

Sipas MedlinePlus, shërbim i Bibliotekës Kombëtare Amerikane të Mjekësisë, përcaktimi i çrregullimeve të elektroliteve bëhet përmes analizave të gjakut.

Konfuzioni, humbja e vetëdijes, krizat konvulsive ose çrregullimet e theksuara të ritmit të zemrës kërkojnë vlerësim urgjent mjekësor.

Kur mjafton uji dhe kur nevojiten elektrolitet?

Personat e shëndetshëm që qëndrojnë për periudha të shkurtra jashtë zakonisht nuk kanë nevojë për pije të posaçme me elektrolite.

Uji dhe ushqyerja e ekuilibruar janë përgjithësisht të mjaftueshme.

Kaliumi gjendet te bananet, bishtajoret dhe perimet, ndërsa magnezi te arrorët, farat dhe drithërat integrale. Produktet e qumështit dhe ushqime të tjera sigurojnë kalcium.

Megjithatë, gjatë aktivitetit fizik të zgjatur dhe djersitjes së konsiderueshme, mund të nevojitet zëvendësim shtesë i natriumit dhe lëngjeve.

Shoqata Amerikane e Zemrës (AHA) thekson se shumica e të rriturve nuk kanë nevojë të konsumojnë elektrolite shtesë pa ndonjë arsye të veçantë.

Kur dehidratimi shkaktohet nga diarreja apo të vjellat, mund të nevojiten tretësira për rehidratim oral, të cilat përmbajnë glukozë dhe kripëra në përpjesëtim të përcaktuar.

Sipas Organizatës Botërore të Shëndetësisë (OBSH), këto preparate duhet të përgatiten duke respektuar saktësisht sasinë e ujit të treguar në paketim.

Kush duhet të ketë kujdes të veçantë gjatë dimrit?

Të moshuarit, personat që përdorin barna diuretike dhe ata që kanë diarre apo të vjella janë më të rrezikuar nga dehidratimi.

Personat me sëmundje të veshkave ose zemrës duhet ta përshtatin marrjen e lëngjeve dhe mineraleve sipas rekomandimit mjekësor.

Gjithashtu, pirja e sasive të tepërta të ujit gjatë aktivitetit fizik nuk është pa rrezik. Ajo mund ta ulë përqendrimin e natriumit në gjak, duke shkaktuar hiponatremi.

Sipas Shoqatës Kombëtare Amerikane të Trajnerëve Atletikë (NATA), hidratimi duhet t’u përshtatet humbjeve individuale të lëngjeve, intensitetit dhe kohëzgjatjes së aktivitetit.

Prandaj, gjatë dimrit nuk duhet pritur gjithmonë shfaqja e etjes për të pirë ujë. Sidomos gjatë aktiviteteve të gjata në të ftohtë, marrja e rregullt dhe e përshtatshme e lëngjeve ndihmon në ruajtjen e ekuilibrit të organizmit. /Telegrafi/